ANEO Αρχείο Διατηρητέων Κτηρίων

ΥΑ Α/Φ31/23549/3080/16-6-1977 ΦΕΚ 718/Β/30-7-1977

Διεύθυνση : Βασ. Όλγας 198 & Πλούτωνος, Θεσσαλονίκη

Επωνυμία : Βίλα Αλλατίνι

Χρόνος Κατασκευής : 1895

Αρχιτέκτονας : Vitaliano Poselli

Περιγραφή :

Τριώροφο, συμμετρικό κτίσμα με ημιυπόγειο. Η κάτοψη έχει το σχήμα Π, και με έναν διάδρομο ενώνεται η πίσω όψη του κτιρίου με ένα ορθογώνιο. Κάθετα αναπτύσσεται ο άξονας συμμετρίας. Υπάρχουν 2 κλιμακοστάσια στο εσωτερικό εκατέρωθεν της εισόδου. Ο κεντρικός άξονας ορίζεται από τα κλιμακοστάσια, το μπαλκόνι του 2ου ορόφου και τα διαφοροποιημένα ανοίγματα και συμβάλλει στην κατακορυφότητα του κτιρίου. Οι πλάγιες προεξοχές επίσης συμβάλλουν σε αυτό. Οι όροφοι σε όλες τις όψεις χωρίζονται από διακοσμητική ταινία από τούβλα και όλα τα παράθυρα και οι μπαλκονόπορτες είναι συμμετρικά ως προς τον άξονα της εισόδου.

Ιστορικά Λαογραφικά στοιχεία :

Κτίστηκε το 1895 σε σχέδια του αρχιτέκτονα Vitaliano Poselli ως εξοχική κατοικία του Ιταλοεβραίου Καρόλου Αλλατίνη. Βρίσκεται στο Β.Α άκρο της πόλης, ήταν η τελευταία βίλα της περιοχής των Εξοχών και δέσποζε στην Θεσσαλονίκη με απέραντη θέα προς την θάλασσα και τον Χορτιάτη. Με 31 δωμάτια ήταν η μεγαλύτερη και πολυτελέστερη βίλα των Εξοχών όπως αναφέρει στο βιβλίο της “The Sultan” η Joan Haslip. Οι Νεότουρκοι φυλάκισαν εκεί τον σουλτάνο Αβδούλ Χαμίτ ‘Β μετά την επιτυχημένη επανάσταση. Η βίλα φιλοξένησε τον σουλτάνο, το χαρέμι του, αξιωματικούς και υπηρέτες μέχρι τις παραμονές της απελευθέρωσης της πόλης. Μετά την απελευθέρωση στεγάστηκε εκεί κάποια στρατιωτική μονάδα.

Το 1926 άρχισε να λειτουργεί το πανεπιστήμιο με την Φιλοσοφική Σχολή να στεγάζεται προσωρινά εκεί. Τον Οκτώβρη του 1927 το πανεπιστήμιο μεταφέρεται. Το 1929 το κτίριο επισκευάζεται και προστίθενται 2 πτέρυγες. Κατά την κατοχή υπέστη ζημιές οι οποίες επισκευάσθηκαν το 1948. Χρησιμοποιήθηκε έπειτα σαν παράρτημα του στρατιωτικού νοσοκομείου 424 και από το 1979 στεγάζει την Νομαρχία Θεσσαλονίκης.

Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο νεότερο μνημείο με την απόφαση

Πηγές

http://www.salonikajewisharchitecture.com

Κυριακή 28 Ιουνίου 2020

Ερμού 19, Θεσσαλονίκη

Γενική άποψη από street View (2014)

Προσχέδιο όψης

Πηγή : http://www.salonikajewisharchitecture.com

Διεύθυνση : Ερμού 19, Θεσσαλονίκη

Αρχιτεκτονική τάση : Εκλεκτικιστικό

Χρόνος Κατασκευής : 1925

Αρχιτέκτονας : Vitaliano Poselli Μωρίς Ματαράσσο

Περιγραφή :

Στο προσχέδιο προβλέπεται ενα εξαώροφο κτίριο οργανωμένο σε: βάση (ισόγειο και πρώτος όροφος) διαιρεμένη σε τρεις ζώνες με απομίμηση λαξευτής ισόδομης λιθοδομής, κορμό (επόμενοι τρεις όροφοι) με τονισμένη την κεντρική από τις τρεις ζώνες, όπου διαμορφώνονται τρίλοβα παράθυρα με απομίμηση τοξωτού λιθόκτιστου πλαισίου στον τέταρτο όροφο. Ως επίστεψη της οικοδομής λειτουργεί ο τέταρτος όροφος, όπου τα κυρίαρχα στοιχεία πεσσοί και κιονίσκοι παραλαμβάνουν στο απώτερο σημείο του κάθετου κεντρικού άξονα, πυργοειδή απόληξη με κεραία. Το προσχέδιο αυτό υπέστη μεγάλες αλλαγές και τελικά κατασκευάστηκαν υπόγειο, ισόγειο και δύο όροφοι, κρατώντας ωστόσο την βασική μορφή και οργάνωση.

Ιστορικά Λαογραφικά στοιχεία :

Αρχικός ιδιοκτήτης ήταν ο Νισήμ Ι. Καμχή, έμπορος υφασμάτων.

Η υπ. αριθ. 1234/7.9.1925 οικοδομική άδεια προέβλεπε την κατασκευή ενός κτιρίου με υπόγειο, ισόγειο και πέντε ορόφους, από τους οποίους τελικά κατασκευάστηκαν μόνο δύο.

Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο νεότερο μνημείο με την απόφαση

Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. Π.Δ. α/02-11-1983 ΦΕΚ 734/Δ/28-11-1983

Πηγές

http://estia.minenv.gr/

Σάββατο 20 Ιουνίου 2020

Γενί Τζαμί, Αρχαιολογικού Μουσείου 30, Θεσσαλονίκη

Γενική άποψη από street View (2011)

Λεπτομέρεια όψης

Λεπτομέρεια εσωτερικού

Πλάκα με το όνομα του Αρχιτέκτονα

ΒΔ 13-1-1938, ΦΕΚ 18/Α/20-1-1938

Διεύθυνση : Αρχαιολογικού Μουσείου 30, Θεσσαλονίκη

Επωνυμία : Γενί Τζαμί

Αρχιτεκτονική μορφή : Εκλεκτικιστικό με επιρροές

Χρόνος Κατασκευής : 1900-1902

Αρχιτέκτονας : Vitaliano Poselli

Περιγραφή :

Ανήκει στον εκλεκτικισμό και είναι ένα μείγμα επιρροών και διαφορετικών στυλ, καθώς ενσωματώνει στοιχεία ισλαμικά (μιναρές, ισλαμική καλλιγραφία και διακοσμητικές απεικονίσεις του φυτικού βασιλείου), εβραϊκά (πολύ συχνό μοτίβο το αστέρι του Δαβίδ), ευρωπαϊκά (baroque οροφή και γοτθικά παράθυρα), βυζαντινά (κολώνες).

Το τέμενος προσανατολίζεται στην Μέκκα και αποτελείται από τρουλοσκέπαστη τετράγωνη αίθουσα κι ένα διώροφο προθάλαμο. Εντύπωση προκαλεί η διακόσμηση του τρούλου εσωτερικά, καθώς είναι πολύχρωμη και φέρει φυτικά μοτίβα.Στην πρόσοψη κυριαρχούν τα κατακόρυφα στοιχεία που τη χωρίζουν σε 3 ζώνες. Η μεσαία ζώνη που ορίζει την είσοδο φέρει σαν επιστέγασμα ένα είδος αετώματος τριγωνοειδούς μορφής, με έντονη φυτική διακόσμηση. Εκτός του κεντρικού άξονα εισόδου-αετώματος, υπάρχουν και οι άξονες των 2 ρολογιών οι οποίοι υπερτονίζονται από τις κυφώσεις, στοιχείο που συναντάμε και στις υπόλοιπες γωνίες του κτιρίου. Οι άλλες όψεις οργανώνονται σε 3 ζώνες με οριζόντιες διακοσμητικές ταινίες. Τα ανοίγματα είναι δίλοβα τοξωτά και συμμετρικά τοποθετημένα. |1| Έχει 2 εισόδους. Η κεντρική ήταν μόνο για τους άντρες ενώ οι γυναίκες εισέρχονταν από την πλαϊνή πόρτα.

Ιστορικά Λαογραφικά στοιχεία :

Η κατασκευή του ξεκίνησε το 1900 και τελείωσε το 1902. Χτίστηκε σε σχέδια του Vitaliano Poselli, του επίσημου αρχιτέκτονα της οθωμανικής αρχής στην Θεσσαλονίκη, για να αποτελέσει χώρο λατρείας για τους Ντονμέδες (εξισλαμισμένοι Εβραίοι) της πόλης. Ήταν το πρώτο τζαμί που χτίστηκε εκτός των τειχών της παλιάς πόλης και επιλέχθηκε να χτιστεί στην συγκεκριμένη περιοχή, καθώς εκεί έμενε ένα μεγάλο ποσοστό εύπορων ντονμέδων. Ήταν επίσης και το τελευταίο που χτίστηκε στην πόλη. Λειτούργησε ως τζαμί μόλις για 10 χρόνια καθώς ξέσπασαν οι Βαλκανικοί και οι ντονμέδες άφησαν την πόλη, εφόσον συμφωνήθηκε η ανταλλαγή πληθυσμών. Μεταξύ 1922 και 1925, φιλοξένησε πρόσφυγες από την καταστροφή της Σμύρνης. Το 1925 στέγασε το Αρχαιολογικό Μουσείο της πόλης μέχρι και το 1963. Πλέον χρησιμοποιείται από τον Δήμο Θεσσαλονίκης ως εκθεσιακός χώρος

Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο νεότερο μνημείο με την απόφαση

Πηγές

Παρασκευή 12 Ιουνίου 2020

οικία Ζαρτινίδη (Villa Μorburgo), Χαιρώνειας 16, Θεσσαλονίκη

Γενική άποψη

Γενική άποψη

Λεπτομέρεια όψης

Λεπτομέρεια εισόδου

ΥΠΠΕ ΔΙΛΑΠ/Γ/121/2382/23-1-1985 ΦΕΚ 81/Β/13-2-1985

Διεύθυνση : Χαιρώνειας 16, Θεσσαλονίκη

Επωνυμία : οικία Ζαρτινίδη (Villa Μorburgo)

Αρχιτεκτονική τάση : Εκλεκτικιστικό

Χρόνος Κατασκευής : 1906

Αρχιτέκτονας : Βιταλιάνο Ποζέλι

Περιγραφή :

Αποτελεί ένα ενδιαφέρον δείγμα εκλεκτικιστικής αρχιτεκτονικής με στοιχεία Art Nouveau.

Διώροφη κατοικία με ημιυπόγειο, τετραγωνικής σχεδόν κάτοψης. Η κύρια όψη είναι αυτή της οδού Χαιρωνείας ωστόσο όλες οι όψεις έχουν θύρα εισόδου. Χαρακτηριστική είναι η πλαισίωση των παραθύρων με φυτικά κοσμήματα ανάγλυφα από σοβά ή χαραγμένα ξυλόγλυπτα, στο “Τζαμλίκι” του ορόφου και στην πλάγια πλευρά, η ξύλινη διακοσμητική κορνίζα που διατρέχει το κτίριο κ.λ.π. Στο εσωτερικό, τα δωμάτια οργανώνονται γύρω από έναν κεντρικό, επιμήκη χώρο.

Ο Βασίλης Κολώνας και η Λένα Παπαματθαιάκη αναφέρουν την περιγραφή του 1951, κατά την παράδοση και παραλαβή Ιταλικής περιουσίας (από το Ελληνικό κράτος στον γιο Μορπούργο):

Υπόγειο: Μαγειρείο, πλυντήριο, 5 δωμάτια, 1 χολ

1ος όροφος: 2 χολ, 6 δωματια, 1 διάδρομος, αίθουσα λουτρού και αποχωρητηρίου

2ος όροφος: 1 χολ, 3 δωματια, αίθουσα λουτρού και αποχωρητηρίου

Υπερώον οικίας: σοφίτα

Ιστορικά Λαογραφικά στοιχεία :

Κτίστηκε το 1906, σε σχέδια του Βιταλιάνο Ποζέλι, για την Φανή Ουζιέλ, σύζυγο του Μωυσή Μορπούργο (γιος της Ραχήλ Αλλατίνη). Έμεινε στην κυριότητα της Φανής Μορπούργο μέχρι το 1940 οπότε και πέρασε στο γιο της Γεώργιο Μορπούργο. Μετά τον ελληνικό εμφύλιο, το κτίριο δεσμεύτηκε από το ελληνικό κράτος ως εχθρική (Ιταλική) περιουσία και φιλοξένησε για λίγο το ΠΙΚΠΑ. Το 1950 αποδόθηκε εκ νέου στον νόμιμο κληρονόμο Γεώργιο Μορπούργο και το 1952 αγοράστηκε από τον Νίκο Ζαρντινίδη. Ο Ζαρντινίδης υπήρξε πολιτικός, διετέλεσε Υπουργός Μεταφορών στην κυβέρνηση Κων/νου Καραμανλή καθώς και Ευρωβουλευτής. Το αρχοντικό του Ζαρντινίδη αποτέλεσε την “κρυψώνα” του Καραμανλή όταν ήθελε να επισκεφθεί την πόλη διατηρώντας την ησυχία του. Ο Ζαρντινίδης υπήρξε επίσης και δραστήριος επιχειρηματίας, ήταν ιδιοκτήτης της αντιπροσωπείας της FIAT και μάλιστα εδώ φιλοξένησε και τον πρόεδρο της αυτοκινητοβιομηχανίας Τζιάνι Ανέλι. Η οικία περιβάλλεται από μεγάλο κήπο, διάσημο για τις δεξιώσεις και τα πάρτυ που φιλοξένησε. Το κτίριο υπέστη αρκετές αλλαγές κατά την ιδιοκτησία του Ζαρντινίδη, με σοβαρότερη αλλοίωση αυτή της προσθήκης εξώστη και στους δύο ορόφους της όψης της Γ. Παπανδρέου.

Μετά τον θάνατο του Νίκου Ζαρντινίδη, το 2001 φιλοξένησε το κέντρο τέχνης Villarte καθώς και το Ωδείο Βορείου Ελλάδος. Η έπαυλη αγοράστηκε το 2015 από τον Ιβάν Σαββίδη.

Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο νεότερο μνημείο με την απόφαση

ΥΠΠΕ ΔΙΛΑΠ/Γ/121/2382/25-1-1985 ΦΕΚ 94/Β/21-2-1985

Πηγές

Παρασκευή 24 Απριλίου 2020

Πολεμικό Μουσείο, Γρ. Λαμπρακη 4, Θεσσαλονίκη

Όψη

Αέτωμα όψης

Λεπτομέρεια εισόδου

https://www.warmuseumthessaloniki.com

Διεύθυνση : Γρ. Λαμπρακη 4, Θεσσαλονίκη

Επωνυμία : Πολεμικό Μουσείο

Χρόνος Κατασκευής : 1900-1902

Αρχιτέκτονας : Vitaliano Poselli

Περιγραφή :

Ορθογώνιο, συμμετρικό, επίμηκες, διώροφο κτίριο με υπόγειο. Το κεντρικό τμήμα, στο οποίο τοποθετείται η κύρια είσοδος προεξέχει ελαφρά από τον κύριο όγκο και καταλήγει σε ανάγλυφα διακοσμημένο αέτωμα. Απέναντι από την είσοδο συναντάμε σκάλα με δύο σκέλη.

Ιστορικά Λαογραφικά στοιχεία :

Το κτίριο σχεδιάστηκε από τον Ιταλό αρχιτέκτονα Βιταλιάνο Ποζέλι (1838-1918) στις αρχές του εικοστού αιώνα και αρχικά χρησιμοποιήθηκε από τον οθωμανικό στρατό.

Όταν απελευθερώθηκε η Θεσσαλονίκη το 1912 από τον ελληνικό στρατό, περιήλθε στην κυριότητά του και εγκαταστάθηκαν σε αυτό στρατιωτικές μονάδες. Ύστερα από μία περίοδο αχρησίας, η πολιτική και η στρατιωτική ηγεσία του τόπου αποφάσισαν να στεγάσουν εδώ το Πολεμικό Μουσείο της πόλης ως παράρτημα του Πολεμικού Μουσείου των Αθηνών.

Οι εργασίες ανακαίνισης και ανακατασκευής του άρχισαν το 1993. Μετά την ολοκλήρωση των εργασιών το Μουσείο άνοιξε για το κοινό το 2000.

Πηγές

Τετάρτη 1 Απριλίου 2020

πρώην Οθωμανική Τράπεζα, Φράγκων 15 & Λέοντος Σοφού, Θεσσαλονίκη

Γενική άποψη από street View (2014)

Λεπτομέρεια εισόδου

Λεπτομέρεια οροφής

Λεπτομέρεια καγκελόπορτας

ΥΠΠΟ Α/Φ31/23549/3080/16-6-1977 , ΦΕΚ 718/Β/30-7-1977

Διεύθυνση : Φράγκων 15& Λέοντος Σοφού, Θεσσαλονίκη

Επωνυμία : πρώην Οθωμανική Τράπεζα

Αρχιτεκτονική τάση : Εκλεκτικιστικό με νεομπαρόκ, νεοκλασικά και γαλλικά στοιχεία

Χρόνος Κατασκευής : 1840

Αρχιτέκτονας : Baruch & Amar - Vitaliano Poselli

Περιγραφή :

Ανήκει στο ρεύμα του εκλεκτικισμού, με νεομπαρόκ, νεοκλασικά και γαλλικά στοιχεία. Το νέο κτίριο σχεδιάστηκε πάνω στον κάνναβο της πρόσοψης του πρώτου κτιρίου. Κυρίαρχο στοιχείο στην οργάνωση του κτιρίου αποτελεί το εσωτερικό αίθριο, το οποίο στο ισόγειο εμφανίζεται κλειστό με θολωτή τζαμωτή στέγαση. Χαρακτηρίζεται από το νεομπαρόκ στυλ, στο οποίο είναι φανερές οι γαλλικές επιδράσεις. Άλλο χαρακτηριστικό είναι η επίστεψη του μεγάλου εξώστη με φεγγίτη με αναγεννησιακά στοιχεία.

Ιστορικά Λαογραφικά στοιχεία :

Κτίστηκε το 1840 ως κατοικία του Jake Abbott, το 1863 πέρασε στην εταιρεία Αυτοκρατορική Οθωμανική Τράπεζα ώστε να χρησιμοποιηθεί ως υποκατάστημα της Οθωμανικής Τραπέζης στη Θεσσαλονίκη και ανασχεδιάστηκε το 1890 από τους μηχανικούς Baruch and Amar. To 1903 το κτίριο καταστράφηκε από έκρηξη δυναμίτιδας, μετά από τρομοκρατική ενέργεια και ξαναχτίστηκε διατηρώντας μόνο την όψη επί της Φράγκων. Επισκευές και προσθήκες έγιναν σύμφωνα με μελέτες των μηχανικών Πλέυμπερ (1921) και Μοδιάνο (1924). Το 1949 το ΙΚΑ αποκτά τους τίτλους ιδιοκτησίας και στεγάζει εκεί τις υπηρεσίες του μέχρι το 1978. Τότε η λειτουργία του διακόπτεται λόγω του καλοκαιρινού σεισμού. Το 1987, με απόφαση του Υπουργείου Πολιτισμού, το Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης μεταφέρεται εκεί όπου και παραμένει μέχρι σήμερα. Στον περίβολο του κτιρίου συναντάμε τα δυο παλαιότερα αστικά αγάλματα της Θεσσαλονίκης, παραγγελίας του ίδιου του Abbott. Στα δεξιά το άγαλμα της Οικονομίας και από την άλλη αυτό της Τραπεζικής Πίστης.

Εμβαδόν Οικοπέδου: 1257 m2

Συνολικό Εμβαδόν κτιρίου: 1625 m2

Έτος κατασκευής: 1905

Εμβαδόν Υπογείων Ιδιόκτητου Ακινήτου: 690 m2

Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο νεότερο μνημείο με την απόφαση

Πηγές

http://listedmonuments.culture.gr
http://estia.minenv.gr
https://thessarchitecture.wordpress.com
http://www.idika.org.gr

Κυριακή 8 Μαρτίου 2020

παλαιά Φιλοσοφική Σχολή, Εθν. Αμύνης, Θεσσαλονίκη

Γενική άποψη από street View (2014)

Παλιά φωτογραφία

Πηγή : Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Διεύθυνση : Εθν. Αμύνης, Θεσσαλονίκη

Επωνυμία : παλαιά Φιλοσοφική Σχολή

Χρόνος Κατασκευής : 1887

Αρχιτέκτονας : Vitaliano Poselli

Περιγραφή :

Παρουσιάζει αξιόλογα αρχιτεκτονικά και μορφολογικά στοιχεία τόσο στις όψεις όσο και εσωτερικά.

Ιστορικά Λαογραφικά στοιχεία :

Κτίστηκε το 1887 σε σχέδια του Ιταλού αρχιτέκτονα Βιταλιάνο Ποσέλι για να στεγάσει τη Δημόσια Προπαρασκευαστική Σχολή. Το 1908 κατασκευάστηκαν οι δύο πλάγιες πτέρυγες. Το 1912 στο κτίριο στεγάστηκε το Β΄ Στρατιωτικό Νοσοκομείο. Το 1917 μεταφέρθηκε εκεί το Πανεπιστήμιο. Ως το 1932 ακολούθησαν νέες κατασκευές, προσθήκες και επεκτάσεις. Τα σχέδια είχε αναλάβει ο αρχιτέκτονας Αλ. Δραγούμης, σε συνεργασία με τον Ι. Δημητριάδη. Κατά τη γερμανική κατοχή χρησιμοποιήθηκε ως Στρατιωτικό Νοσοκομείο.

Το επίγραμμα του αετώματος του κτιρίου γράφει «ΜΟΥΣΑΙΣ ΧΑΡΙΣΙ ΘΥΕ» (Να θυσιάζεις για τις Μούσες και τις Χάριτες «να υπηρετείς και να αναζητείς όχι μόνο τη σκέψη και τη γνώση αλλά και την ομορφιά της ζωής και της αρετής») και εμπνευστής του είναι ο πρώτος καθηγητής των αρχαίων ελληνικών Χαρίτων Χαριτωνίδης (1878-1954) που διετέλεσε κοσμήτορας της Σχολής τις ακαδημαϊκές χρονιές 1928-29 και 1938-39. Συνοψίζοντας σε μία φράση ολόκληρο το νόημα του ακαδημαϊκού πνεύματος, το επίγραμμα αυτό μας συμβουλεύει: Να θεραπεύεις τις Μούσες και Χάριτες. Θυσίασε στη γνώση αλλά και στο πνεύμα, στην επιστήμη αλλά και στην τέχνη –άλλωστε η απουσία του συνδέσμου «και», δηλώνει πως Μούσες και Χάριτες ταυτίζονται. (Χρήστος Τσολάκης [2004], Περιοδικό Φιλόλογος, τεύχος 118).

Ο σεισμός του 1978 δυστυχώς προκάλεσε σοβαρές ζημιές στο διατηρητέο κτίριο προκαλώντας το κλείσιμό του για 8 χρόνια. Το 1986 ολοκληρώθηκαν οι εργασίες επισκευής, οπότε άρχισε και πάλι να λειτουργεί.

Την λεπτομερή ιστορία του κτιρίου μπορείτε να την βρείτε στον σύνδεσμο https://www.lib.auth.gr

Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο νεότερο μνημείο με την απόφαση

ΥΠΠΟ ΔΙΛΑΠ/Γ/63087/3711/29-11-1995 ΦΕΚ 29/Β/19-1-1996

Πηγές

http://odysseus.culture.gr

Δευτέρα 10 Φεβρουαρίου 2020

στοά Μαλακοπή, Συγγρού & Βηλαρά, Θεσσαλονίκη

Γενική άποψη από street View (2011)

Λεπτομέρεια εσωτερικού

Εσωτερική σκάλα

ΥΠΠΟ ΔΙΛΑΠ/Γ/2773/7163/5-2-1980 ΦΕΚ 275/Β/20-3-1980

Διεύθυνση : Συγγρού 7 & Βηλαρά, Θεσσαλονίκη

Επωνυμία : στοά Μαλακοπή

Χρόνος Κατασκευής : 1907

Αρχιτέκτονας : Vitaliano Poselli

Περιγραφή :

Διώροφο, ορθογωνικό κτίριο που διαμορφώνεται γύρω από τετράγωνο, υαλοσκεπή χώρο. Κατά την αρχική χρήση, ο κεντρικός χώρος του κτιρίου παρέμενε κενός και φωτιζόταν από το μεγάλο αίθριο. Αρχικά η είσοδος βρισκόταν στον κεντρικό άξονα ο οποίος ορίζεται από το ρολόι και το μπαρόκ αέτωμα. Μετά το 1954 η είσοδος μεταφέρθηκε στα δεξιά του άξονα. Στο αρχικό σχέδιο, το κτίριο είναι απόλυτα συμμετρικό ως προς τον κάθετο άξονα, με διαφοροποίηση στα κεντρικά ανοίγματα του πρώτου ορόφου που χρησίμευαν για να τονιστεί ακόμα περισσότερο η είσοδος. Το κεντρικό κλιμακοστάσιο, σε σχήμα Π οδηγεί στον όροφο, όπου στεγαζόντουσαν τα γραφεία των υπαλλήλων. Στην βόρεια πλευρά υπάρχει μια μικρότερη σκάλα που οδηγεί στο υπόγειο, όπου βρισκόταν το θησαυροφυλάκιο. Το θησαυροφυλάκιο είχε μορφή λαβύρινθου και προστατευόταν από μεγάλη μεταλλική πόρτα. Στον όροφο, παρατηρούμε επίσης τα εσωτερικά ανοίγματα που σχεδίασε ο αρχιτέκτονας για τον επαρκή φωτισμό των γραφείων μέσω του αίθριου.

Ιστορικά Λαογραφικά στοιχεία :

Η κατασκευή της ξεκίνησε τον Ιούλιο του 1907 και κράτησε 1,5 χρόνο και τα σχέδια ανήκαν στον αρχιτέκτονα Vitaliano Posseli. Χτίστηκε κατ’ εντολήν του Edmond Allatini και πουλήθηκε στον Alfredo Allatini μόλις ολοκληρώθηκε (Ο αρχιτέκτονας Βιταλιάνο Ποζέλι – Βασίλης Κολώνας, Λένα Παπαματθαιάκη, εκδόσεις Παρατηρητής, 1980). Θεμελιώθηκε στην θέση του κήπου της νότιας πλευράς της έπαυλης Αλλατίνι, για να στεγάσει την Τράπεζα της Θεσσαλονίκης, που η πλούσια εβραϊκή οικογένεια είχε ιδρύσει το 1888. Η μεγάλη φωτιά του 1917, προξένησε ζημιές στο κτίριο και μάλιστα τα ίχνη της είναι ακόμα ορατά στο θησαυροφυλάκιο του υπογείου, στην μεγάλη μεταλλική πόρτα που το σφράγιζε. Σύντομα άλλαξε χρήση και φιλοξένησε καταστήματα και επαγγελματίες. Κατά την διάρκεια της κατοχής επιτάχθηκε από τους Ναζί και έκλεισε. Την δεκαετία του 1950 η στοά ξανάνοιξε και φιλοξένησε μέχρι το 1954 την Τράπεζα Χίου. Αργότερα προστέθηκε σε αυτή το εσωτερικό, ορθογώνιο κτίριο που βρίσκεται ακριβώς στην μέση του κτιρίου. Το 1954 αγοράστηκε από την οικογένεια Βορεοπούλου στην οποία ανήκει μέχρι σήμερα και μετονομάστηκε σε Στοά Μαλακοπή, λόγω της καταγωγής της οικογένειας από το μέρος. Σήμερα χρησιμοποιείται από καταστήματα εστίασης και ψυχαγωγίας αλλά μεγάλο μέρος της παραμένει παρατημένο και ανεκμετάλλευτο. Η ιδιοκτήτρια προσπάθησε πρόσφατα να χρησιμοποιήσει κάποια κρατικά κονδύλια για την αποκατάσταση του κτιρίου, ωστόσο οι περιορισμοί που υπήρχαν δεν το επέτρεψαν.

Στο ακίνητο έχει εκδοθεί τίτλος Μεταφοράς Συντελεστή Δόμησης με το

ΦΕΚ 1233/Δ/27-11-1992

Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο νεότερο μνημείο με την απόφαση

Πηγές

http://estia.minenv.gr

Πέμπτη 31 Οκτωβρίου 2019

Διοικητήριο, Αγ. Δημητρίου & Προξένων, Θεσσαλονίκη

Γενική άποψη

Πηγή : https://www.thessalonikitourism.gr

Καρτποστάλ εποχής πριν αλλαχθεί το αέτωμα

Καρτποστάλ εποχής με το νέο αέτωμα