ξενοδοχείο «Σάρλιτζα Παλλάς», Θερμή Λέσβου

Φωτογραφία από https://www.lesvosnews.net

Καρτποστάλ της εποχής

Πηγή :  https://www.tanea.gr

Διεύθυνση : Θερμή Λέσβου 

Επωνυμία : ξενοδοχείο «Σάρλιτζα Παλλάς» 

Αρχιτεκτονική τάση : Εκλεκτικιστικό 

Χρόνος Κατασκευής : 1909 

Περιγραφή : 

Είναι αξιολογότατο εκλεκτικιστικό κτίριο του τέλους του 19ου αιώνα, συνδεδεμένο με κοινωνικές δομές στον συγκεκριμένο τόπο και χρόνο 

Το συνολικό εμβαδό του οικοδομήματος ανέρχεται στα 19.164 τ.μ. σε οικόπεδο 23.500 τ.μ. 

Ιστορικά Λαογραφικά στοιχεία : 

Το ξενοδοχείο Σάρλιτζα Παλλάς (Hotel Sarlidjé Palace) κτίστηκε στο χωριό Θερμή της Μυτιλήνης το 1909 σε σχέδια Γάλλων αρχιτεκτόνων από τον Χασάν Εφέντη Μολλά Μουσταφά, έναν πλούσιο κάτοικο της περιοχής. «Την 1ην Μαΐου ήνοιξεν τας πύλας του εις το κοινόν το νεόδμητον Μέγα εν Θερμή Ξενοδοχείον. Δωμάτια ευάερα και ευήλια, επίπλωσις τελειοτάτη, τροφή άφθονος καθαρά και υγιεινή (...). Το Μέγα τούτο ξενοδοχείο θα καταστή βεβαίως το εντευκτήριο του καλού κόσμου της καθ’ ημάς Ανατολής. Διότι κείται παρά τα θαυμαστά θερμά ύδατα της Θερμής, τα από των αρχαίων χρόνων ονομαστά δι’ ιαματικάς ιδιότητας», αναφέρει η εφημερίδα Σάλπιγξ το 1910. Οπως σημειώνει, η τιμή του δωματίου με διατροφή ήταν «40 γρόσια κατ’ άτομο και ημέραν». 

Ονομάστηκε Σάρλιτζα Παλλάς (Hotel Sarlidjé Palace), ονομασία που επί τουρκοκρατίας σήμαινε «οι κίτρινες θερμές πηγές», δηλαδή από το «Sari» που στην τουρκική γλώσσα σημαίνει το κίτρινο χρώμα και λίτζα που σημαίνει υπόθερμο θεραπευτικό νερό.

Μετά την απελευθέρωση της Μυτιλήνης το 1912, το ξενοδοχείο φιλοξενεί τον Ελευθέριο Βενιζέλο, τον υποναύαρχο Παύλο Κουντουριώτη, τον πρίγκιπα Παύλο και άλλες σημαντικές προσωπικότητες της εποχής. Αποτέλεσε στο μακρινό παρελθόν ''εντευκτήριο του καλού κόσμου'', φιλοξενώντας κατά τις ένδοξες ημέρες του προσωπικότητες όπως ο Ελευθέριος Βενιζέλος, ο Στρατής Μυριβήλης, ο Γεώργιος Παπανδρέου. 

Με τη Μικρασιατική Καταστροφή, το ξενοδοχείο και οι ιαματικές πηγές περνούν ως ανταλλάξιμα στο ελληνικό κράτος και στη συνέχεια, το 1925, στην Εθνική Τράπεζα. Το 1933 αγοράζεται σε δημοπρασία από το Ταμείο Σύνταξης και Αυτασφάλισης Υγειονομικών (ΤΣΑΥ). 

Τελικά, το ξενοδοχείο έκλεισε το 1982. 

Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο νεότερο μνημείο με την απόφαση 

ΥΠΠΟ ΔΙΛΑΠ/Γ/2368/35456 π.ε./2-6-1987 ΦΕΚ 314/Β/22-6-1987

ΥΠΠΟ ΔΙΛΑΠ/Γ/1090/32767/27-6-1995 ΦΕΚ 626/Β/18-7-1995

Υπ. Αιγαίου ΔΠΑ/5468/30-9-1996 ΦΕΚ 1212/Δ/10-10-1996

Πηγές 

http://listedmonuments.culture.gr

http://www.kathimerini.gr

http://www.idika.org.gr

Δημοτικό σχολείο Ακρίτα Φλώρινας

Γενική άποψη από street View (2011)

Γενική άποψη από street View (2011)

Διεύθυνση : Ακρίτας Φλώρινας 

Επωνυμία : Δημοτικό σχολείο 

Αρχιτεκτονική τάση : Νεοκλασικό 

Χρόνος Κατασκευής : 1910 

Περιγραφή : 

Κτίσμα του 1910, με οκτώ αίθουσες διδασκαλίας, πολυχώρο εκδηλώσεων, γραφεία και υπνοδωμάτια δασκάλων. Τα μορφολογικά του χαρακτηριστικά έχουν έντονες νεοκλασικές επιρροές, με τονισμένο τον κύριο άξονα συμμετρίας και ρυθμική επανάληψη των ανοιγμάτων εκατέρωθεν των εισόδων, οι οποίες στέφονται με κυκλικά διακοσμητικά υπέρθυρα. 

Ιστορικά λαογραφικά στοιχεία : 

Το κτίριο αυτό αποτελεί ένα ξεχωριστό και σπάνιο δείγμα δημόσιας αρχιτεκτονικής. 

Οι παλαιότεροι κάτοικοι του χωριού εξιστορούν ότι η κοινότητα αποφάσισε το 1907, λόγω της αύξησης του πληθυσμού και των αναγκών για στέγαση των μαθητών, το κτίσιμο ενός νέου σχολικού κτιρίου και για το λόγο αυτό απευθύνθηκε στο γνωστό αρχιμάστορα Μπραν (ο οποίος είχε κτίσει και την εκκλησία του Αγίου Νικολάου το 1872). Το σχέδιο προέβλεπε την κατασκευή ενός διώροφου κτιρίου με οκτώ συνολικά αίθουσες διδασκαλίας, γραφεία και υπνοδωμάτια δασκάλων, βοηθητικούς χώρους στο υπόγειο κλπ, με προοπτική να στεγάσει 800 - 1.000 μαθητές. Η κατασκευή του σχολείου ξεκίνησε το Μάιο του 1908 με συνεργείο 40 ατόμων και τη συμβολή των κατοίκων του χωριού και ολοκληρώθηκε το 1910, με συνολικό κόστος 3.200 λίρες. Στην τελική του μορφή, εκτός από τις αίθουσες διδασκαλίας, υπήρχε στα ανατολικά ένας μεγάλος χώρος εκδηλώσεων, ενώ στην εξωτερική του πλευρά υπήρχε εξώστης πάνω από την κεντρική θύρα εισόδου. 

Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο νεότερο μνημείο με την απόφαση 

ΥΜΑΘ 7103/31-10-2000 ΦΕΚ 801/Δ/21-11-2000 

Πηγές 

https://el.wikipedia.org

πρώην «Ξενοδοχείο της Αγγλίας», Αγ. Ανδρέου 26 Κολοκοτρώνη & Όθωνος Αμαλίας, Πάτρα

Γενική άποψη από street View (2014)

Διεύθυνση : Αγ. Ανδρέου 26 Κολοκοτρώνη & Όθωνος Αμαλίας, Πάτρα 

Επωνυμία : πρώην «Ξενοδοχείο της Αγγλίας» 

Χρόνος Κατασκευής : 1837 

Περιγραφή : 

Το κτίριο αποτελείται από ισόγειο με τρεις ορόφους, με τον τρίτο όροφο σε εσοχή. Η λιτότητα στις όψεις και όλα τα επιμέρους μορφολογικά στοιχεία-πλαίσια και στα κουφώματα, ταινίες στο ύψος του πρώτου ορόφου στο τελείωμα των όψεων χαρακτηρίζουν το κτίριο. 

Στον πρώτο όροφο τα μπαλκόνια έχουν μεγαλύτερες διαστάσεις ενώ στον όροφο είναι μεμονωμένα. Το κιγκλίδωμά τους είναι σχετικά απλό, σε πλήρη αρμονία με την υπόλοιπη φυσιογνωμία του κτιρίου και τα φουρούσια είναι επίσης λιτά, μαρμάρινα. Η είσοδος του ξενοδοχείου γίνεται από την πλευρά της Αγ. Ανδρέου και διατηρεί μέχρι σήμερα το αρχικό της στέγαστρο από σφυρήλατο σίδερο. Ανάλογο στέγαστρο με απλούστερη μορφή σώζεται στην όψη της οδού Όθωνος Αμαλίας, ενώ στο ισόγειο της προς την οδό Κολοκοτρώνη όψης ανοίγεται η χαρακτηριστική στοά των πατρινών οικοδομών. Στο εσωτερικό υπάρχει η ίδια αυστηρή αντίληψη στη διακόσμηση, που εκφράζεται με τη μεγάλη μαρμάρινη σκάλα που οδηγεί στους ορόφους και σχέδια διακοσμητικά από ξύλινους πηχίσκους. 

Ιστορικά Λαογραφικά στοιχεία : 

Πρόκειται για αξιόλογο κτίριο στο οποίο το 1837 είχε εγκατασταθεί η οικογένεια του Μανουήλ Γερούση που ανέδειξε πολλούς επιφανείς Πατρινούς. Το 1870 μετατράπηκε σε ξενοδοχείο με το όνομα «Ξενοδοχείο Αγγλία», το πρώτο ξενοδοχείο που κτίστηκε στην Πελοπόννησο. 

Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο νεότερο μνημείο με την απόφαση 

ΥΠΠΕ ΔΙΛΑΠ/Γ/579/10475/11-4-1985 ΦΕΚ 219/Β/23-4-1985

Πηγές 

http://listedmonuments.culture.gr

1ο Δημοτικό Σχολείο (πρώην Eλληνική Aστική Σχολή), Ειρήνης 10 & Ίωνος Δραγούμη Κατερίνη

Γενική άποψη

Φωτογραφία από http://pieria-tourism.gr

Σχέδιο όψης

Πηγή http://1dimotikokaterinis.weebly.com

Διεύθυνση : Ειρήνης 10 & Ίωνος Δραγούμη, Κατερίνη

Επωνυμία : A ' Δημοτικό Σχολείο (πρώην Eλληνική Aστική Σχολή) 

Αρχιτεκτονική τάση : Νεοκλασικό 

Χρόνος Κατασκευής : 1905 

Περιγραφή : 

Αποτελεί αξιόλογο δείγμα νεοκλασικής αρχιτεκτονικής δημοσίων κτιρίων της επαρχίας, με κύρια χαρακτηριστικά τη λιτότητα και τη συμμετρία, με πλούσια διακόσμηση στην οργάνωση της όψης, με πεσσούς συμμετρικά τοποθετημένους στις πλευρές του κτιρίου, με ανοίγματα που διακοσμούνται από ένα απλό γραμμικό πλαίσιο και που συνδέονται μεταξύ τους με μια οριζόντια ταινία στο ύψος της ποδιάς, την οποία στηρίζουν αριστερά και δεξιά απλές ψευδοπαραστάδες και με το άνοιγμα της εισόδου ειδικότερα που τονίζεται με δύο πεσσούς που στηρίζουν οριζόντιο υπέρθυρο με κεντρικό "κλειδί". 

Ιστορικά Λαογραφικά στοιχεία : 

Σ' αυτό το κτίριο εγκαταστάθηκε η Αστική Σχολή το σχολικό έτος 1905 η οποία περιλάμβανε πλέον περίπου 100 μαθητές και είχε προσωπικό 6 δασκάλους και 2 δασκάλες. 

Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο ως έργο τέχνης, που χρειάζεται ειδική κρατική προστασία με την απόφαση 

ΥΠΠΕ ΓΔΠΑ/ΥΑΠΑ/ΔΙΛΑΠ/Γ/2317/54575/11-12-1979 ΦΕΚ 89/Β/31-1-1980

Πηγές 

http://listedmonuments.culture.gr

Παλιό Δημαρχείο, Αριστομένους 28, Καλαμάτα

Φωτογραφία από http://kalamatain.gr

Διεύθυνση :   Αριστομένους 28, Καλαμάτα

 

Επωνυμία :  Παλιό Δημαρχείο

 

Αρχιτεκτονική τάση :  Νεοκλασικό

 

Χρόνος Κατασκευής :  1890

 

Περιγραφή :

Είναι διώροφο νεοκλασικό κεραμοσκεπές κτίριο, του οποίου οι όψεις χαρακτηρίζονται από μεγάλη πλαστικότητα και συμμετρία των ανοιγμάτων. Πολύ αξιόλογα είναι τα επιμέρους μορφολογικά στοιχεία του, όπως τα τοξωτά ανώφλια πλαισιωμένα με παραστάδες, οι μαρμάρινοι εξώστες με γλυπτά φουρούσια και περίτεχνα χυτοσιδηρά κιγκλιδώματα, η οδοντωτή ταινία και οι γεισίποδες κάτω από το γείσο της στέγης.

 

Ιστορικά λαογραφικά στοιχεία :

Παλιό αρχοντικό που κτίστηκε από τον καλαματιανό μεγαλέμπορο Παναγιώτη Ψάλτη το 1890. Εδώ φιλοξενήθηκε το 1898 ο βασιλιάς Γεώργιος ο Α΄.  Επιπλώθηκε με πανάκριβα έπιπλα, τα οποία έφερε ο ιδιοκτήτης απ’ την Τεργέστη και τη Βενετία. Εγκαινιάστηκε απ’ το Βασιλιά Γεώργιο τον Α΄, ο οποίος φιλοξενήθηκε σ’ αυτό το μέγαρο τρεις μέρες.

 

Χαρακτηρίστηκε ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο που χρειάζεται ειδική κρατική προστασία με την απόφαση

 

ΥΠΠΟ  ΔΙΛΑΠ/Γ/1778/31869/5-8-1987  ΦΕΚ 467/Β/28-8-1987

 

Πηγές 

 

http://listedmonuments.culture.gr

http://kalamatain.gr

http://buildings.kalamata2030.gr

 

Δράκου 7 & Φαλήρου 42, Αθήνα

Γενική άποψη street View (2014)

Γενική άποψη (1933)

Φωτογραφία :  Marilee Anargyrou

Διεύθυνση :   Δράκου 7 & Φαλήρου, Αθήνα

 

Αρχιτεκτονική τάση :  Νεοκλασικό

 

Χρόνος Κατασκευής :  1911

 

Αρχιτέκτονας : Σκαρλάτος Σούτσος (πολιτικός μηχανικός)

 

Περιγραφή :

Πρόκειται για ημιτριώροφο, λιθόκτιστο κτίριο, κεραμοσκεπές κατά ένα τμήμα του, ενώ στο υπόλοιπο η στέγαση επιτυγχάνεται με βατό δώμα.. Αποτελείται από ημιυπόγειο, το οποίο αρχικά χρησιμοποιούνταν ως κατοικία, ενώ τώρα λειτουργεί ως κατάστημα-αποθήκη Στο υπερυψωμένο ισόγειο, με χρήση κατοικίας, η πρόσβαση γίνεται από την οδό Δράκου, μέσω μαρμάρινης κλίμακας, ενώ στον όροφο, με χρήση επίσης κατοικία, μέσω ελεύθερου κλιμακοστασίου από οπλισμένο σκυρόδεμα. Το κλιμακοστάσιο αυτό είναι μεταγενέστερο. Το αρχικό κλιμακοστάσιο ήταν εσωτερικό και βρισκόταν σε μικρό ορθογωνικής κάτοψης χώρο, εκτός του περιγράμματος του κυρίως κτιρίου. Η επικάλυψη του κτιρίου γίνεται με πλάκα από οπλισμένο σκυρόδεμα, με μικρή στέγη πάνω από τον χαμηλοτάβανο βοηθητικό χώρο που βρίσκεται στο δώμα. Το κτίριο είναι νεοκλασικής τεχνοτροπίας με διαχωρισμό σε βάση, κορμό στέψη και συμμετρία των όψεων. Ο διαχωρισμός των ορόφων γίνεται με απλή προεξοχή μεταξύ ημιυπογείου και υπερυψωμένου ισογείου και με ελαφρά προεξέχον γείσο (τραβηχτό) μεταξύ των ορόφων. Στην απόληξη (στέψη) πάνω από το προεξέχον γείσο, υπάρχει σειρά βυζαντινών κεραμιδιών με υπερκείμενη σειρά ακροκεράμων. Σε δεύτερο επίπεδο καταλήγει σε στηθαίο με ελαφρά προεξέχοντες πεσσούς. Ο διάκοσμος των όψεων του κτιρίου που διατηρείται εν μέρει, είναι λιτός. Τα πλέον αξιόλογα στοιχεία είναι ο μικρός εξώστης του ορόφου επί της οδού Δράκου και η είσοδος του υπερυψωμένου ισογείου στον ίδιο δρόμο με τη ταμπλαδωτή εξώθυρα και τα κιγκλιδώματα στα επιμήκη ανοίγματά της και τον φεγγίτη. Τα ανοίγματα στις όψεις πλαισιώνονται από απλές παραστάδες και γείσα στα ανώφλια

 

Ιστορικά Λαογραφικά στοιχεία :

Το κτίριο κατασκευάστηκε από τον Σκαρλάτο Σούτζο μετά το 1911, έτος κατά το οποίο ολοκληρώθηκε η αγορά του οικοπέδου

 

Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο ως μνημείο με την απόφαση

 

Υπ. Πολιτισμού  ΥΠΠΟΤ  ΔΝΣΑΚ/113902/2562/3-1-2011  ΦΕΚ 17/ΑΑΠ/14-02-2011

 

Πηγές 

 

Αρχαιολογικό κτηματολόγιο  https://www.arxaiologikoktimatologio.gov.gr

 

Αγ. Μηνά 6, Θεσσαλονίκη

Φωτογραφία από https://thessarchitecture.wordpress.com

Διεύθυνση : Αγ. Μηνά 6, Θεσσαλονίκη 

Επωνυμία : οικοδομή Κουτρουμπά 

Αρχιτεκτονική μορφή : Νεοκλασικό

Χρόνος Κατασκευής : 1925 

Αρχιτέκτονας :   Δημήτρης Ανδρόνικος

Περιγραφή : 

Πρόκειται για τριώροφη οικοδομή με στοιχεία πρώϊμου νεοκλασικισμού. Κύριο στοιχείο οργάνωσης της κάτοψης, ο κεντρικός χώρος οκταγωνικού σχήματος, που η μελέτη προέβλεπε ανοιχτό σε όλο το ύψος του κτίσματος. Η όψη οργανώνεται με βάση την αρχαία αρχή : βάση - κορμός - στέψη. Τέσσερις ψευδοπαραστάδες που στέφονται με ιωνικά επίκρανα και τονίζονται με κάθετες ραβδώσεις καταλαμβάνουν σε ύψος τους δύο ορόφους και συντελούν στον τριμερισμό της όψης. Το κτίριο στέφεται με γείσο που προβάλλει ελαφρά και στηρίζονται σε περίτεχνα φουρούσια, κάτω από τα οποία τρέχει οδοντωτή διακοσμητική ταινία. 

Το κτίριο διακρίνεται για τον πλούσιο γύψινο διάκοσμο των ορόφων και τα ανάγλυφα ξύλινα μοτίβα στα υπέρθυρα των ανοιγμάτων προς την κεντρική αίθουσα. 

Ιστορικά Λαογραφικά στοιχεία : 

Κτίστηκε το 1925 σε σχέδια του αρχιτέκτονα Δ. Ανδρόνικου. Στέγασε εμπορικές και βιοτεχνικές δραστηριότητες. 

Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο νεότερο μνημείο με την απόφαση 

ΥΠΠΕ ΔΙΛΑΠ/Γ/1725/33407/19-07-1983 ΦΕΚ 527/Β/08-09-1983

Πηγές 

http://listedmonuments.culture.gr

https://thessarchitecture.wordpress.com